Diyarbakır Kral Yolu Trekking Rotaları

Diyarbakır Kral Yolu, milattan önce 7. yüzyıla uzanan tarihi bir güzergâhın Diyarbakır etabını kapsayan, toplam 351 km uzunluğunda ve 32 rotadan oluşan bir doğa, kültür ve trekking projesidir. Bu rotalar, Mezopotamya’nın zengin tarihini, doğal güzelliklerini ve kültürel mirasını birleştirir. Rotalar, Diyarbakır merkez, Eğil, Ergani, Çınar, Çermik ve Çüngüş ilçelerini kapsar; bazıları yürüyüş, bazıları tekne veya araç destekli gezi niteliğindedir. Aşağıda, mevcut kaynaklardan derlenen tüm rotaların listesi ve her biri için kısa özetler yer almaktadır (tam 32 rota resmi listesi tek bir kaynaktan erişilebilir değil, ancak proje kapsamında bilinen rotalar derlenmiştir). Özetler, rotanın ana özelliklerini, görülecek yerleri, zorluk seviyesini (varsa) ve tahmini süresi içerir.

1. Çüngüş, Değirmensuyu – Geçit – Çüngüş Rotası Tarihi değirmen, eski cami, manastır, taş yol, Fırat Nehri manzarası, vadi duvarlarındaki doğal oyuklar ve mağaralarla dolu etkileyici bir rota. Zorluk: Orta, Süre: 5-6.5 saat, ilkbahar ve sonbahar önerilir.
2. Çüngüş, Fırat Tekne Turu Gezi Rotası Adıyaman-Diyarbakır sınırı, saklı vadi şelalesi, balık çiftlikleri, dağlar ve Fırat panoraması sunan tekne turu odaklı rota. Zorluk: Kolay, Süre: Değişken (tekne turu), doğa ve su manzarası ağırlıklı.
3. Eğil, Amini Kalesi (Tekne ile Gidilen Rota) Rotası Tekne yolculuğuyla Asur kaleleri, peygamber makamları, Amini Kalesi, kaya mağaraları ve Dicle manzarası. Zorluk: Kolay, Süre: 1.5-2 saat, panoramik görüş ve tarih odaklı.
4. Yenişehir, Tılham – Diyarbakır Merkez Rotası Tılham Piknik Alanı, Hantepe Köyü han duvarları, Tanışık Köyü, Dicle Nehri, otsu adacıklar, su bitkileri, su samurları ve göçmen kuşlar. Zorluk: Orta, Süre: 4-6 saat, doğa ve şehir geçişi.
5. Ergani, Kesentaş – Çermik Rotası Karamusa Köyü, Abdullah Mağarası, Qaspiyer Mağarası (kaya mezarı), Aşağışeyhler ve Asmalı köyleri. Zorluk: Orta, Süre: 5-7 saat, mağara ve köy keşfi.
6. Çermik, Elifuşağı – Sinek Kanyonu Rotası Düden, Elifuşağı Deresi, doğal mağaralar, kanyon duvarları, Sinek Gözesi ve ilkçağ duvar resimleri. Zorluk: Orta-zor, Süre: 4-6 saat, kanyon ve arkeolojik unsurlar.
7. Diyarbakır Merkez, Sur İçi – Sur Dışı – Hevsel Bahçeleri Rotası Diyarbakır Müzesi, Ulu Camii, çeşitli kiliseler (Mor Kaldeni, Surp Gregor, Meryem Ana), Hz. Süleyman Camii ve Hevsel Bahçeleri. Zorluk: Kolay, Süre: 3-5 saat, kültürel gezi ağırlıklı.
8. Çermik, Yabanardı – Şeyhandede Şelalesi Rotası Zengin flora, Miyalan Şelalesi, eski Değirmen, Şeyhandede Şelalesi ve damlacık şelaleler. Zorluk: Orta, Süre: 4-6 saat, şelale ve doğa odakli.
9. Yenişehir, Sancar – Pirares – Devegecidi Rotası Kral Yolu, Pirares Köprüsü, Devegecidi Köprüsü, Yukarınasırlar Köyü, Dicle Nehri ve göçmen kuşlar. Zorluk: Orta, Süre: 5-7 saat, tarihi köprüler ve nehir manzarası.
10. Bahçedere – Eğil Rotası Doğal mağaralar, zengin flora, Bahçedere Köyü, Dicle Nehri Barajı, Kabak Küme Evleri ve Eğil İlçe Merkezi. Zorluk: Orta, Süre: 4-5 saat, baraj ve köy keşfi.
11. Eğil, Yatır Kanyonu Rotası (Bölüm 1 ve 2) Harika manzaralar, kilise, kral kaya mezarları, kanyon duvarları. Zorluk: Orta-zor, Süre: 5 saat (bölüm 2), ilkbahar önerilir, kanyon yürüyüşü.
12. Çüngüş, Geçit Köyü – Kalaç Rotası Vadi ve köy geçişi, eğim %8.1-12.0. Zorluk: Orta, Süre: 6.5 saat, koordinatlar mevcut, doğal patika.
13. Çermik, Kalaç – Eskibağlar – Çermik Merkez Rotası Kalaç, Kuyu, Köksal, Bahçe, Haburman, Eskibağlar köyleri, Çermik ve Haburman Köprüsü panoraması. Zorluk: Orta, Süre: 5-7 saat, köy ve köprü odaklı.
14. Eğil, Peygamberler Makamı – Kazanlı Köyü Rotası Peygamberler Makamı, dik ama rahat çıkış, makam gezisi. Zorluk: Orta, Süre: 3-4 saat, dini ve tarihi unsurlar.
15. Çüngüş, Düden Şelalesi Rotası Yeniköy köyünde Güneydoğu’nun en büyük düdeni, doğal oluşum. Zorluk: Kolay, Süre: 2-3 saat, şelale keşfi.
16. Ergani, Çukurdere – Dicle, Şölen Köy Rotası Çukurdere vadisi, Şölen Köyü, 13.6 km mesafe, 441 m yükseklik kazancı. Zorluk: Orta, Süre: 4-5 saat, vadi ve köy geçişi.
17. Çüngüş, Akbaşak – Elyos – Değirmensuyu Rotası Akbaşak’tan Elyos ve Değirmensuyu’na, doğal patika. Zorluk: Orta, Süre: 5 saat, köy ve değirmen odaklı.
18. Çınar, Zerzevan Kalesi – Çemereş Rotası Zerzevan Kalesi, Aşağı Konak Köyü, Çemereş Suyu Piknik Alanı. Zorluk: Orta, Süre: 4-6 saat, antik kale ve piknik alanı.
19. Çermik Merkez Kültür Gezi Rotası Çermik merkezde kültürel geziler, tarihi yapılar. Zorluk: Kolay, Süre: 2-4 saat, şehir içi kültür.
20. Çüngüş Merkez Gezi Rotası Çüngüş merkezde gezi, tarihi ve kültürel noktalar. Zorluk: Kolay, Süre: 2-3 saat, ilçe keşfi.
21. Ergani, Şölen Köyü – Dicle, Bahçedere Rotası Şölen Köyü’nden Bahçedere’ye, Dicle Nehri. Zorluk: Orta, Süre: 4-5 saat, nehir ve köy rotası.

Bu rotalar, proje kapsamında belirlenen 32 rotanın bilinen kısmını kapsar; kalanlar benzer ilçelerde benzer temalarla devam eder (örneğin ek kanyon, kale veya köy rotaları). Rotalar, uluslararası standartlarda işaretlenmiştir ve doğa tutkunları için idealdir. Daha fazla detay için resmi site diyarbakirkralyolu.com veya Wikiloc’u ziyaret edebilirsiniz. Güvenli yürüyüşler!